Op initiatief van de ruim vierduizend leden werken coöperaties Zeeuwind en Deltawind op en rond de Krammersluizen aan Windpark Krammer. In 2019 moeten hier 34 turbines staan met een gezamenlijk vermogen van ruim 100 MW, voldoende om circa 100.000 huishoudens in het gebied van groene stroom te voorzien. Bijzonder is het Windfonds dat duurzame projecten in de regio ondersteunt.

“Hoewel het geografisch logisch was, is het ook vanwege de enorme omvang van het project een verstandige beslissing geweest dat Zeeuwind en Deltawind dit samen hebben opgepakt”, vertelt directeur Tijmen Keesmaat van Windpark Krammer. “Het windpark komt op een locatie met veel verschillende belangen. Het ene moment zaten we bij Rijkswaterstaat aan tafel voor de voorwaarden voor de watervergunning, het andere moment maakten we afspraken met natuur- en vogelorganisaties en omwonenden.”

Bezwaar

Er waren tien partijen die uiteindelijk bezwaar aantekenden tegen de definitieve vergunningen. Keesmaat: “We wilden graag met hen in gesprek om overeenstemming te bereiken, juist om ook de omgeving te laten profiteren van het windpark. Uiteindelijk lukte dit met acht partijen. Zo krijgt een grondeigenaar een vergoeding voor een kabeltracé door zijn land. En met de actiegroep ‘Windmolens NEE’ hebben we een project vanuit het Windfonds opgezet. Naar dat fonds gaat vanuit de jaarlijkse windopbrengst van het park 150.000 euro, bedoeld voor de ontwikkeling van duurzame projecten in de omgeving. Het geld willen we in de regio houden en bewoners laten meedenken over de bestemming. Met de actiegroep spraken we af dat er binnen een straal van 2,5 kilometer van het park zonnepanelen op de huizen komen.” De twee bezwaarschriften die overbleven, kwamen van een mosselkweker en een omwonende. “Die bezwaren gingen onder meer over de veiligheid op de grond”, vervolgt Keesmaat. “In maart 2016 verklaarde de Raad van State beide beroepen op de natuur- en omgevingsvergunning ongegrond.”

Hulp van het Rijk

In de vergunning is toestemming voor 35 molens. Toch worden er vooralsnog maar 34 gebouwd. Keesmaat: “Die laatste molen komt in een vogeltrekgebied. Omdat we geen schade willen toebrengen aan de natuur, houden we samen met een natuurorganisatie in de gaten hoe het gebied zich ontwikkelt. Die turbine kunnen we er altijd later nog neerzetten.” Het totale vermogen van het windpark is ruim 100 megawatt. Daardoor valt het park automatisch onder de Rijkscoördinatieregeling. Projecten op het gebied van energie-infrastructuur die van nationaal belang zijn en/of met een vermogen van meer dan 100 megawatt worden gecoördineerd door de minister van Economische Zaken. “Dat kwam de snelheid van de ontwikkeling ten goede”, zegt Keesmaat. In die regeling neemt het Rijk namelijk alle verschillende besluiten die voor een project nodig zijn tegelijkertijd en in onderling overleg. Daarnaast maakt Windpark Krammer gebruik van de SDE+ subsidie om het verschil in marktprijs en de productiekosten per kWh te compenseren.

Financiering

Voor de realisatie van het park is 170 miljoen euro nodig. Naast een banklening komt dat deels van eigen vermogen en deels van geld dat coöperatieleden uitlenen. Hoewel de financiering nog niet rond is, is Keesmaat zeker genoeg van zijn zaak om in september 2016 de bouw te starten. “Die lening van de bank komt wel goed. Er zijn genoeg banken die groene projecten willen financieren. Bovendien bouwen we niet alles in één keer. De eerste fase financieren we met eigen vermogen. Zowel Zeeuwind als Deltawind zijn coöperaties met voldoende geld in kas om zoiets te kunnen doen. Voor kleinere initiatieven is dat moeilijker. Die vangen veelal bot in hun zoektocht naar voorfinanciering. Ze kunnen daardoor in het voorstadium ook geen professionals aantrekken, want wie betaalt dat? Lastig en vooral zonde. Wellicht kunnen gemeenten en provincies hier een rol in spelen, bijvoorbeeld via constructies met een garantstelling.”

Project voor alle Nederlanders

Na de lange aanloop, die in 2009 begon, staat niets de komst van het windpark meer in de weg. “Inmiddels is ook het contract met de leverancier van de windmolens rond”, aldus Keesmaat. “Dat wordt Enercon. En we kijken naar een energieleverancier die onze stroom gaat verkopen. Het leuke is dat alle Nederlanders de mogelijkheid hebben om bij te dragen aan het project door lid te worden van een van de coöperaties. Bij Deltawind kan dat als je op Goeree-Overflakkee woont. Van Zeeuwind kan iedereen in ons land lid worden.”