“Uitkijkend over de voetbalvelden dachten we: het dak van het nieuwe clubhuis verdient meer”, vertelt Aukje van Bezeij van energiecoöperatie Zuiderlicht. “Soms is het liefde op het eerste gezicht, zoals met deze voetbalclub. Of zoals met de twee IJburg Colleges waar Zuiderlicht in totaal ruim 1.300 panelen heeft gerealiseerd. Maar dan nog moet je vaak veel daten voor het dak echt vol ligt.”

De eerste kennismaking

“We hebben geleerd steeds efficiënter met onze tijd om te gaan. We werken nu aan zo’n tien nieuwe projecten en zijn continu bezig met weer nieuwe daken. Tegenwoordig vragen we al bij de eerste kennismaking om informatie over de netaansluiting en wie de dakeigenaren zijn. Ofwel: met wie we een contract gaan tekenen. Het is ook handig om in de beginfase al beschikbare bouwtekeningen erbij te pakken. Dan kun je de dakoriëntatie, schaduw en eventuele obstakels in kaart brengen. Ook dakconstructie en maximale windbelasting zijn belangrijk. Zo leerden we recent nog dat je boven de 21 meter rekening moet houden met een toenemende minimale afstand van de panelen tot de dakrand. En vergeet ook het meerjarenonderhoudsplan niet. Je wilt immers zeker weten dat er geen groot dakonderhoud gepland staat gedurende de periode dat je je panelen moet terugverdienen.”

Met wie hebben we het genoegen?

“Het gaat niet alleen om zakelijke aspecten, maar vooral ook om een persoonlijke kennismaking. Waar wordt een dakeigenaar blij van? Zo min mogelijk gedoe en risico, zo veel mogelijk kilowatturen, financieel rendement of juist CO₂-besparing? Of valt de gebouwgebruiker voor een goed verhaal, groene PR en educatief rendement? Ook een belangrijke vraag is of de dakeigenaar de stroom wel of niet zelf wil gebruiken. Wie de stroom voor eigen gebruik wil en een grootverbruikaansluiting heeft, kan de SDE+-regeling gebruiken. En anders kunnen we de postcoderoosregeling toepassen. Voor de daken van de voetbalclub en de scholen gebruikte Zuiderlicht de SDE+.”

Het begin van een echte relatie

“Als we het antwoord op al deze vragen hebben, komen we met een voorstel. We schetsen het te doorlopen traject op basis van schattingen van het aantal te plaatsen panelen, energieopbrengst, eigen verbruik door de daklocatie en de bijdrage uit de gekozen subsidieregeling. En geven een eventueel te verwachten financieel voordeel voor de dakeigenaar. Je moet ook nu weer weten wie je tegenover je hebt, wat er speelt en welke taal je moet spreken.”

JA, ik wil!

“De dakeigenaar vragen we om een tot nog niets verplichtende intentieverklaring te tekenen. Met die intentieverklaring kan Zuiderlicht aan de slag om tot een definitief voorstel te komen. We vragen subsidie en een offerte aan voor de realisatie van de zonnepanelen. Ook dienen we een verzoek in voor een lening bij het Duurzaamheidsfonds, voor twee derde van het investeringsbedrag. En we vestigen recht van opstal en stellen een definitief contract op.”

Gasten uitnodigen

“Als alles rond is, werven we leningen en nieuwe leden voor het resterende deel van de investeringskosten. Voor het IJburg College 2, een dak met 680 panelen, hadden we slechts vijf dagen nodig om dat voor elkaar te krijgen. Leden werven we het hele jaar door, bijvoorbeeld door met een koffiekar op evenementen te staan. We bieden er koffie aan met een verhaal. Wanneer we leningen zoeken voor bijvoorbeeld een school, benaderen we naast onze eigen leden ook omwonenden, leerkrachten, ouders en via de ouders weer de leerlingen van de school om mee te investeren. Dat kan met leningen à 250 euro. Leningen komen na 10 jaar vrij en leveren jaarlijks 2 tot 5 procent rente op. Voor onze jonge leden is dat ‘zakgeld van de zon’ en na 10 jaar een kleine bijdrage aan de studiefinanciering.”

Verbintenis op eigen voorwaarden

“Op dit moment werken we ook aan toepassing van de postcoderoosregeling, maar dan wel op een manier die aansluit bij de waarden en werkwijze van Zuiderlicht. Zo houden we graag vast aan ons eenvoudige en laagdrempelige aanbod van een lidmaatschap voor één euro en investeren met leningen à 250 euro. Ongeacht waar je woont. Bovendien zien we graag dat iedereen binnen het postcodegebied de stroom kan afnemen van zo’n postcoderoosproject. Ook wie niet heeft geïnvesteerd, bijvoorbeeld omdat hij of zij daar de financiële ruimte niet voor heeft. Wat we nu met twee concrete daken uitzoeken, is hoe het administratief werkt. De volgende stap is een aanwijzing aanvragen bij de Belastingdienst waarmee we de opgewekte stroom met een door ons gewenst voordeel van 0,01 euro op het standaardtarief voor groene stroom kunnen leveren aan onze leden.”

Zon op andermans dak

Je wilt zon op andermans dak. Maar wat krijg je als coöperatie op je dak? De volgende initiatieven pakten het alle drie anders aan, maar kregen het voor elkaar om daken vol zon te realiseren. Laat je inspireren door een energiebedrijf op het dak van een financiële dienstverlener in Den Haag, een coöperatiemodel voor zon in Zeeland en liefde op het eerste gezicht in Amsterdam.

Dit artikel is tot stand gekomen met dank aan Aukje van Bezeij (Zuiderlicht) en is geschreven n.a.v. de sessie 'Wat krijg je op je dak' tijdens het evenement HIER opgewekt 2017.